Η κλιματική αλλαγή και οι αυξανόμενες απαιτήσεις διαφάνειας στη βιωσιμότητα ασκούν στις επιχειρήσεις πίεση σχετικά με τις περιβαλλοντικές τους επιδόσεις. Μάλιστα, η μέτρηση και διαχείριση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (GHG emissions) αποτελούν ένα κομμάτι που απασχολεί ιδιαίτερα τους οργανισμούς. Το ISO 14064 αποτελεί το διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο που παρέχει το πλαίσιο για την ποσοτικοποίηση, παρακολούθηση, αναφορά και επαλήθευση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Στη χώρα μας, ο Ελληνικός Κλιματικός Νόμος N.4936/2022 (ΦΕΚ Α/105/22) ορίζει τα στάνταρ που πρέπει να ακολουθούν οι επιχειρήσεις για τη μείωση των ατμοσφαιρικών εκπομπών, την ορθολογική διαχείριση αποβλήτων, και τη βιώσιμη κατανάλωση ενέργειας. Ταυτόχρονα, προσφέρει κίνητρα για εταιρείες και οργανισμούς που επιδιώκουν πιστοποιημένη περιβαλλοντική απόδοση.
Ο Κλιματικός Νόμος προτείνει τον υπολογισμό του ανθρακικού αποτυπώματος με βάση το ISO 14064-1:2018 Κατηγορίας 1 & 2.
Τι Προσφέρει Πρακτικά το ISO 14064 σε μια Επιχείρηση;
Το ISO 14064:2018 είναι ένα εργαλείο συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις, που όμως έχει να προσφέρει πολλά στις επιχειρήσεις. Αυτές που θέλουν να επωφεληθούν από αυτό, μπορούν να το χρησιμοποιήσουν ως εργαλείο λήψης αποφάσεων.
Μέσα από την εφαρμογή του, οι επιχειρήσεις μπορούν αρχικά να χαρτογραφήσουν τις βασικές πηγές εκπομπών του, άμεσες και έμμεσες. Έτσι, κατανοούν το πραγματικό ανθρακικό τους αποτύπωμα και να θέσουν στόχους για τη μείωση των εκπομπών. Την ίδια στιγμή, αποκτούν ένα εργαλείο για να παρακολουθούν την ετήσια πρόοδό τους, αλλά και να παρουσιάζουν αξιόπιστα στοιχεία σε πελάτες και επενδυτές.
Τι Είναι το ISO 14064;
Το ISO 14064:2018 είναι στην ουσία μια σειρά διεθνών προτύπων που αφορούν τη διαχείριση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Το πρότυπο χωρίζεται σε τρία βασικά μέρη:
ISO 14064-1
Αφορά την ποσοτικοποίηση και αναφορά των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε επίπεδο οργανισμού.
ISO 14064-2
Αφορά έργα που στοχεύουν στη μείωση εκπομπών ή στην αύξηση της απορρόφησης άνθρακα.
ISO 14064-3
Περιγράφει τις απαιτήσεις για την επαλήθευση και επικύρωση των δηλώσεων σχετικά με τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
Ποιες Επιχειρήσεις Χρειάζονται Αυτό το Πρότυπο Σήμερα;
Παρότι το πρότυπο μπορεί να εφαρμοστεί σε κάθε οργανισμό, υπάρχουν ορισμένοι που μπορούν να επωφεληθούν σημαντικά από αυτό.
Ενδεικτικά, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει για:
- Βιομηχανίες,
- Επιχειρήσεις logistics και μεταφορών,
- Εξαγωγικές εταιρείες,
- Επιχειρήσεις που συμμετέχουν σε διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες,
- Οργανισμούς που υποχρεούνται ή προετοιμάζονται για ESG reporting.
Επιπλέον, αξίζει να σημειώσουμε πως πολλές πολυεθνικές ζητούν από τους προμηθευτές τους στοιχεία για τις εκπομπές άνθρακα. Για παράδειγμα, το πρότυπο αυτό παρέχει τις απαραίτητες αποδείξεις για τη συμμόρφωση της επιχείρησης κατά την αξιολόγηση EcoVadis.
Από Πού Προέρχονται Συνήθως οι Εκπομπές μιας Επιχείρησης;
Ένα σημαντικό στοιχείο του προτύπου ISO είναι πως χωρίζει τις εκπομπές σε 6 κατηγορίες. Έτσι, προκύπτουν οι άμεσες εκπομπές (Κατηγορία 1 – Scope 1), οι έμμεσες εκπομπές (Κατηγορία 2 – Scope 2) και οι λοιπές έμμεσες εκπομπές (Κατηγορίες 3-6 – Scope 3).
Αναλυτικότερα, οι σημαντικότερες πηγές εκπομπών είναι οι εξής:
Άμεσες εκπομπές (Κατηγορία 1 – Scope 1)
Πρόκειται για εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου που προέρχονται από πηγές τις οποίες ελέγχει ή κατέχει η ίδια η επιχείρηση. Δηλαδή, περιλαμβάνουν:
- Εκπομπές από εταιρικές εγκαταστάσεις, όπως λέβητες θέρμανσης, γεννήτριες ή κλιβάνους εντός των εγκαταστάσεων,
- Καύση καυσίμων σε εταιρικά αυτοκίνητα, φορτηγά ή άλλα μέσα μεταφοράς,
- Διαρροές από εξοπλισμό κλιματισμού και ψύξης ή από συστήματα πυρόσβεσης,
- Εκπομπές που παράγονται απευθείας από την παραγωγική διαδικασία (π.χ. χημικές αντιδράσεις σε τσιμεντοβιομηχανίες).
Έμμεσες εκπομπές από ενέργεια (Κατηγορία 2 – Scope 2)
Πρόκειται για εκπομπές που προέρχονται από την παραγωγή της ενέργειας που προμηθεύεται ή αγοράζει μια επιχείρηση. Σε αυτές περιλαμβάνονται ενδεικτικά:
- Κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος σε αποθήκες, γραφεία, και άλλες εγκαταστάσεις,
- Χρήση άλλων μορφών ενέργειας που παράγονται εκτός των εγκαταστάσεων της εταιρείας (π.χ., ατμός, θερμότητα).
Λοιπές έμμεσες εκπομπές (Κατηγορίες 3-6 – Scope 3)
Το Πεδίο 3 περιλαμβάνει ένα μεγάλο εύρος εκπομπών. Η Κατηγορία 3 αφορά τις έμμεσες εκπομπές από μεταφορές, η Κατηγορία 4 τις έμμεσες εκπομπές από προϊόντα που χρησιμοποιεί ο οργανισμός, η Κατηγορία 5 τις έμμεσες εκπομπές από τη χρήση προϊόντων της επιχείρησης και η Κατηγορία 6 τις έμμεσες εκπομπές από άλλες πηγές.
Παραδείγματα εκπομπών που εντάσσονται σε αυτές τις κατηγορίες είναι οι ακόλουθες:
- Κατηγορία 3: Επαγγελματικά ταξίδια, μετακίνηση των εργαζόμενων, εκπομπές μεταφοράς και διανομής,
- Κατηγορία 4: Εκπομπές από προϊόντα, υπηρεσίες και κεφαλαιουχικά αγαθά που αγοράζει η επιχείρηση, εκπομπές που προέρχονται από τη διαχείριση αποβλήτων,
- Κατηγορία 5: Κατανάλωση ενέργειας από τα προϊόντα που χρησιμοποιεί ο οργανισμός,
- Κατηγορία 6: Εκπομπές από τα καταστήματα franchise και επενδύσεις του οργανισμού.
Σύνδεση με το ESG και την CSRD
Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα του προτύπου είναι ότι παρέχει μια τεκμηριωμένη μεθοδολογία για τη συλλογή και επαλήθευση περιβαλλοντικών δεδομένων.
Το ISO 14064 παρέχει τη μεθοδολογία για:
- Υπολογισμό των εκπομπών στο Scope 1,
- Υπολογισμό των εκπομπών στο Scope 2,
- Καταγραφή και αξιολόγηση των εκπομπών στο Scope 3,
- Παραγωγή αξιόπιστων δεδομένων για τις αναφορές βιωσιμότητας ESG,
- Υποστήριξη των απαιτήσεων της Οδηγίας CSRD,
- Προετοιμασία για ελέγχους βιωσιμότητας και επενδυτικές αξιολογήσεις.
Οφέλη από την εφαρμογή του ISO 14064
Η υιοθέτηση του προτύπου αυτού προσφέρει πολλαπλά οφέλη:
Μείωση Περιβαλλοντικού Αποτυπώματος και Μείωση Κόστους
Η βήμα προς βήμα εξέταση των διαφόρων περιβαλλοντικών πλευρών βοηθά στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης και κατά συνέπεια στη γενικότερη μείωση του κόστους.
Ανταγωνιστικό Πλεονέκτημα
Η ανάπτυξη μιας ισχυρής στρατηγικής για την περιβαλλοντική διαχείριση μπορεί να προσφέρει ένα σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, καθώς οι καταναλωτές και οι επενδυτές είναι όλο και πιο ενημερωμένοι για τα θέματα της κλιματικής αλλαγής και ενδιαφέρονται για τις περιβαλλοντικές πρακτικές των εταιρειών.
Ενίσχυση Εταιρικής Φήμης και Εικόνας
Οι οργανισμοί που αναλαμβάνουν ενεργά την ευθύνη για τις εκπομπές τους δείχνουν δέσμευση στη βιωσιμότητα και την περιβαλλοντική προστασία, κάτι που μπορεί να ενισχύσει την εταιρική τους εικόνα και τη φήμη τους στην αγορά.
Υποστήριξη Χρηματοδότησης και Επενδύσεων
Τράπεζες, επενδυτές και χρηματοδοτικά προγράμματα αξιολογούν πλέον τις περιβαλλοντικές επιδόσεις των επιχειρήσεων. Ενδεικτικά, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα ζητά από τις επιχειρήσεις να συμπληρώσουν τα ESG tracker και Carbon tracker by HDB κατά την υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης.
Συμμόρφωση με τη Νομοθεσία και Προετοιμασία για Μελλοντικές Κανονιστικές Απαιτήσεις
Η συστηματική καταγραφή εκπομπών διευκολύνει τη συμμόρφωση με νέες ευρωπαϊκές και εθνικές απαιτήσεις.
Εν Κατακλείδι
Καθώς οι απαιτήσεις για μείωση εκπομπών και περιβαλλοντική λογοδοσία αυξάνονται, οι επιχειρήσεις που γνωρίζουν και διαχειρίζονται το ανθρακικό τους αποτύπωμα αποκτούν σημαντικό πλεονέκτημα.
Η ΝΕΣΤΩΡ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ υποστηρίζει επιχειρήσεις κάθε μεγέθους στον υπολογισμό ανθρακικού αποτυπώματος, στην ανάπτυξη ESG στρατηγικών και στην εφαρμογή του ISO 14064.
Επικοινωνήστε με την ομάδα μας για να συζητήσουμε τις ανάγκες της επιχείρησής σας και να σχεδιάσουμε μαζί τα επόμενα βήματα προς μια πιο βιώσιμη και ανταγωνιστική λειτουργία.
Συμπληρώστε την παρακάτω φόρμα επικοινωνίας για να κλείσουμε μια αρχική συνάντηση.
Συχνές Ερωτήσεις (FAQs)
Το ISO 14064 είναι διεθνές πρότυπο που καθορίζει τις απαιτήσεις για ποσοτικοποίηση, αναφορά και επαλήθευση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Το πρότυπο δεν απαιτεί πιστοποίηση με την κλασική έννοια των συστημάτων διαχείρισης. Συνήθως πραγματοποιείται επαλήθευση των υπολογισμών και των δηλώσεων εκπομπών από ανεξάρτητο φορέα.
Καλύπτει άμεσες και έμμεσες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, συμπεριλαμβανομένων των εκπομπών στα Scope 1, Scope 2 και, όπου απαιτείται, Scope 3.
Το πρότυπο παρέχει αξιόπιστα δεδομένα για τον περιβαλλοντικό πυλώνα (Environmental) του ESG και υποστηρίζει τη συμμόρφωση με διεθνή πρότυπα βιωσιμότητας.
Το ISO 14001 αφορά τη συνολική περιβαλλοντική διαχείριση ενός οργανισμού, ενώ το ISO 14064 εστιάζει ειδικά στη μέτρηση, αναφορά και επαλήθευση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
